Sanal Dünyanın Çekim Gücü: Sosyal Medya Bağımlılarının Deneyimlerinin Yorumlayıcı Fenomenolojik Analiz ile Araştırılması
Özet
Bu bölümde, sosyal medya bağımlılığının genç yetişkinler üzerindeki etkileri Yorumlayıcı Fenomenolojik Analiz (YFA) yöntemiyle incelenmiştir. Nicel çalışmaların ağırlıkta olduğu bu alanda, katılımcıların öznel deneyimlerine odaklanılarak sosyal medya bağımlılığının psikanalitik boyutları derinlemesine ele alınmıştır. Bulgular, sosyal medyanın bir kaçış alanı ve güç sembolü haline geldiğini; kullanıcıların kontrol kaybı, içeriklere atfedilen değer-değersizleştirme ve otorite figürlerine göre konumlanma gibi temalar etrafında deneyimlerini şekillendirdiğini göstermektedir. Bölümde, Lacanyen psikanalitik teori çerçevesinde sosyal medya bağımlılığının yasa, sınırlar ve zevk deneyimiyle ilişkisi tartışılmıştır. Elde edilen bulgular, sosyal medya bağımlılığının sadece bireysel düzeyde değil, toplumsal ve ilişkisel boyutlarda da önemli etkiler yarattığını ortaya koymaktadır.
This chapter explores the impact of social media addiction on young adults using the Interpretative Phenomenological Analysis (IPA) method. Moving beyond the dominance of quantitative research, this study delves into participants’ subjective experiences and the psychoanalytic aspects of social media addiction. The findings reveal that social media serves both as an escape and a symbol of power, while users frequently experience loss of control, fluctuating value attribution to content, and re-positioning themselves in relation to authority figures. Within the framework of Lacanian psychoanalytic theory, the chapter discusses how social media addiction relates to law, boundaries, and enjoyment. Overall, the results indicate that social media addiction produces significant effects not only at the individual level but also within social and relational contexts.
Referanslar
Ergün, S., Hekimoğlu, E. C., ve Gençöz, F. (2022). Fetiş nesnesinin fallus ile ilişkisi üzerine bir inceleme. AYNA Klinik Psikoloji Dergisi, 9(2), 332-350
Evans, D. (1996). An introductory dictionary of Lacanian psychoanalysis (1. Basım). London, UK: Routledge.
Freud, S. (1994). Group psychology and the analysis of the ego (J. Strachey, Çev.). İçinde J. Strachey (Ed.), The Standart Edition of the Complete Psychological Works of Sigmund Freud, Volume XVIII (ss. 65-144). London, UK: Hogarth Press. (1921)
Hays, D. G. ve Singh, A. A. (2012). Qualitative inquiry in clinical and educational settings (1. Basım). New York, NY: The Guilford Press.
Howitt, D. (2016). Introduction to qualitative methods in psychology (3. Basım). Harlow, UK: Pearson.
Kırık, A., Arslan, A., Çetinkaya, A. ve Gül, M. (2015). A quantitative research on the level of social media addiction among young people in Turkey. International Journal of Sport Culture and Science, 3(3), 108-122.
Kuss, D. J. ve Griffiths, M. D. (2011). Online social networking and addiction—a review of the psychological literature. International Journal of Environmental Research and Public Health, 8(9), 3528-3552.
Kuss, D. J. ve Griffiths, M. D. (2017). Social networking sites and addiction: Ten lessons learned. International Journal of Environmental Research and Public Health, 14(3), 311.
Lacan, J. (2013). Ethics of psychoanalysis: The seminar of Jacques Lacan. Book VII (J.A. Miller, Ed. ve D. Porter, Çev.). London, UK: Routledge. (1959-1960)
Langdridge, D. (2007). Phenomenological psychology: Theory, research and method. Harlow: Pearson.
Larkin, M. Watts, S. ve Clifton, E. (2006). Giving voice and making sense in interpretative phenomenological analysis. Qualitative research in psychology, 3(2), 102-120.
Loose, R. (2002). The subject of addiction: Psychoanalysis and the administration of enjoyment (1. Basım). London, UK: Karnac Books.
O’Day, E. B. ve Heimberg, R. G. (2021). Social media use, social anxiety, and loneliness: A systematic review. Computers in Human Behavior Reports, 3, 100070. https://doi.org/10.1016/j.chbr.2021.100070
Smith, J. A., Flowers, P. ve Larkin, M. (2009). Interpretative phenomenological analysis: Theory, method and research (1. Basım). London, UK: Sage Publications.
Smith, J. A. ve Osborn, M. (2007). Interpretative Phenomenological Analysis. İçinde J. A. Smith (Ed.), Qualitative Psychology: A Practical Guide to Research Methods (ss. 53 - 80). London, UK: Sage Publications.
Spiers, J., ve Smith, J. (2017). An interpretative phenomenological analysis of interview data: People on the renal waiting list consider deceased versus living donors. London, UK: Sage Publications.
Taubman, P. (2005). The Pleasure of Resistance: Jouissance and Reconceiving" Misbehavior". Occasional Paper Series, 2005(14), 6.
Zivnuska, S., Carlson, J. R., Carlson, D. S., Harris, R. B. ve Harris, K. J. (2019). Social media addiction and social media reactions: The implications for job performance. The Journal of social psychology, 159(6), 746-760.
