Sürrenal İlişkili Aciller - Aydın, Erdem (Dahili Aciller, 2024)
Sürrenal aciller, acil servis hastaları arasında önemli morbidite ve mortaliteye sebep olabilen patolojik durumlardır. Genelde spesifik olmayan şikayetler ve bulgular ile acile tekrarlayan başvuruları olan, tanılarının netleştirilmesinde zorluk yaşanan hasta grubudur. Adrenal salgıların fizyolojik etkilerini bilmek tanı koyma sürecinde klinisyene çok yardımcı olmaktadır. Bu sebeple bölüm içerisinde klinik anlatımlar fizyoloji ile desteklenerek açıklanmıştır. Adrenal aciller, adrenal yetmezlik ve hiperadrenal durumlar olmak üzere iki ana grup altında incelenmektedir. Primer adrenal yetmezlikte bezden salgılanan kortizol ve aldosteron eksikliği gözlenirken, sekonder yetmezlikte sürrenal üzerine etkili santral hormonlarda eksiklik gözlenmektedir, adrenal kriz ise acil serviste hızlıca tanınarak hidrokortizon tedavisinin vakit kaybedilmeden başlanmasını gerektirir. Hiperadrenal durumlar ise hiperaldosteronizm ve feokromositoma olmak üzere iki başlıkta anlatılmıştır, temel patofizyoloji katekolamin deşarjı ve buna bağlı reseptör aktivasyonudur.