Radyasyon İle İlişkili Aortik Hastalıklar - Doğan, Remziye (Aorta ve Hastalıkları, 2024)
Radyoterapi (RT), meme kanseri, Hodgkin lenfoma ve diğer torasik maligniteler için yaygın kullanılan bir tedavi yöntemidir, ancak uzun vadede radyasyon ilişkili kalp hastalıkları (RİKH) riskini artırır. RİKH, genellikle 10-15 yıllık bir sessiz dönem sonrasında ortaya çıkar ve perikardiyal, miyokardiyal, vasküler, valvüler sorunlar ve iletim bozuklukları gibi kardiyovasküler komplikasyonlara neden olabilir. Radyasyonun kalp dokularına etkisi nedeniyle bu hastaların uzun dönem izlenmesi önemlidir ve ek olarak uygulanan kemoterapi, kardiyak komplikasyon riskini artırabilir.Radyasyon hasarı, aort duvarında nekroz, fibroz hiperplazi ve lenfosit infiltrasyonu gibi akut değişikliklere neden olabilir. Kronik aşamada aort duvarı kalınlaşır ve mikrokalsifikasyonlar gelişebilir. RİKH risk faktörleri arasında yüksek radyasyon dozu, genç yaş, eş zamanlı kemoterapi ve kardiyovasküler hastalık öyküsü bulunur. RİKH tanısı koymak genellikle zordur ve ekokardiyografi, BT, MRI veya biyopsi gibi yöntemler gerektirebilir. Porselen aorta, aorttaki yaygın kalsifikasyonla tanımlanır ve bu, cerrahi tekniklerde değişiklik gerektirebilir. Bu durum, artmış inme riski ve yüksek morbidite-mortalite ile ilişkilidir.Radyasyon ilişkili kalp hastalıklarının (RİKH) önlenmesine, tedavisinden daha fazla önem verilmelidir ve bunun ilk adımı, radyoterapinin sadece gerekli hastalara ve yeterli dozda uygulanmasıdır. Radiotherapy (RT) is a commonly used treatment method for breast cancer, Hodgkin's lymphoma, and other thoracic malignancies, but it increases the risk of radiation-induced heart diseases (RIHD) in the long term. RIHD typically emerges after a silent period of 10-15 years and can lead to cardiovascular complications such as pericardial, myocardial, vascular, valvular issues, and conduction abnormalities. Due to the effects of radiation on heart tissues, long-term monitoring of these patients is crucial, and chemotherapy can further increase the risk of cardiac complications.Radiation damage can cause acute changes in the aortic wall, such as necrosis, fibrous hyperplasia, and lymphocyte infiltration. In the chronic stage, the aortic wall thickens, and microcalcifications can develop. Risk factors for RIHD include high radiation dose, young age, concurrent chemotherapy, and a history of cardiovascular disease. Diagnosing RIHD is often difficult and may require methods such as echocardiography, CT, MRI, or biopsy. Porcelain aorta is characterized by widespread calcification in the aorta, which may necessitate changes in surgical techniques. This condition is associated with an increased risk of stroke and high morbidity-mortality.Prevention of radiation-induced heart diseases (RIHD) should be prioritized over treatment, and the first step in prevention is ensuring radiotherapy is administered only to necessary patients and at an adequate dose.