Kök-Ur Nematodu Meloidogyne incognita’ nın Asma Anaçlarında Reaksiyonlarının Belirlenmesi - Hallaç Türk, Filiz; Göze, Harun Burak; Göze Özdemir, Fatma Gül (Tarımsal Araştırmalar, 2024)
Sabit endoparazit beslenen kök-ur nematodları asma bitkisinde zarar yapmakta ve verim kayıplarına neden olmaktadırlar. Meloidogyne incognita dünya çapında asma alanlarında yaygın olan kök-ur nematodu türüdür. Bu nematodun kontrolünde asma anaçlarının kullanımı öne çıkmaktadır. Bu tezde kontrollü koşullar altında Ramsey, Harmony, Dogridge, 5BB, 1613C ve 1103P asma anaçlarında M. incognita G7 izolatının reaksiyonları araştırılmıştır. Tesadüf blokları deneme desenine göre kurulan araştırmada tek bir anaç dikilen her saksıya 1 000 Meloidogyne incognita 2. dönem larva inokulasyonu yapılırken nematod uygulaması yapılmayan anaçlar kontrol olarak kullanılmıştır. Araştırmada bitki boy ve yaş ağırlığı, sürgün boyu ve sayısı, yaprak sayısı, kök uzunluğu ve yaş ağırlığı, gal sayısı, gal indeksi, yumurta paketi ve yumurta sayısı ile topraktaki 2. dönem larva yoğunluğu parametreleri değerlendirilmiştir. Değerlendirmeler sonucunda Harmony anacında M. incognita G7 izolatının virülent reaksiyon gösterdiği bulunmuştur. G7 izolatının bu anaçta gal indeks değeri 3, yumurta paketi sayısı 23.3, yumurta sayısı ise 2 567 olarak saptanmıştır. Gal sayısı ve indeks değerlerine bakıldığında M. incognita G7 izolatına karşı anaçların dayanım durumu 1103P>1613C>Dodridge>Ramsey>5BB>Harmony olarak sıralanabilmektedir. Araştırmada tüm parametreler değerlendirildiğinde, M. incognita G7 izolatına karşı en iyi dayanımı sağlayan anaç 1103P olarak belirlenmiştir. 1103P de G7 izolatının gal indeks değeri 0.5, yumurta paketi sayısı 0.6, yumurta sayısı ise 63.3 olarak saptanmıştır. Araştırma sonucunda 1103P asma anacının Türkiye bağcılığının geliştirilmesi ve iyileştirilmesi bakımından yeni anaç ıslahında kullanılabilinir olduğu sonuca varılmıştır.